ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކަނޑުތަކުގައި އުޅޭ ކޮންމެ އެންމަޑިއަކީ އޭގެ އުމުރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ރާއްޖޭގެ އިގްތިސާދަށް 2.6 މިލިއަން އެމެރިކާ ޑޮލަރުގެ އާމްދަނީއެއް ހޯދައިދޭނެ އަގުހުރި ދިރުމެއްކަން އާ ދިރާސާއަކުން ހާމަވެއްޖެއެވެ. "މަންޓާ ޓްރަސްޓް" އިން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ މި ދިރާސާއިން ދައްކާ ގޮތުގައި، މަޑީގެ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ އިގްތިސާދަށް އަހަރަކު ސީދާ ގޮތުން 227 މިލިއަން ޑޮލަރު ލިބޭއިރު، ނުސީދާ ހޭދަތަކާއެކު މި އަދަދު 311 މިލިއަން ޑޮލަރަށް އަރައެވެ. މިއީ ރާއްޖޭގެ ޖުމްލަ އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ ނިސްބަތް ނުވަތަ ޖީޑީޕީގެ 2.6 އިންސައްތައެވެ.
ބައިނަލްއަގުވާމީ ދިރާސާ ކުރާ ޓީމަކާއެކު ކުރިއަށް ގެންދިޔަ މި މަސައްކަތުގައި، ރާއްޖޭގެ ކަނޑުތަކުގައި އުޅޭ ގާތްގަނޑަކަށް 3،500 މަޑީގެ އާބާދީގެ މާލީ އަގު ވަނީ ހިސާބުކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން، މި މަޑިތަކުގެ މުޅި އުމުރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާއަތަށް ޖުމްލަ 8.6 ބިލިއަން އެމެރިކާ ޑޮލަރުގެ އާމްދަނީއެއް ލިބޭނެ ކަމަށް ވަނީ އަންދާޒާކޮށްފައެވެ. މިއީ ސްކޫބާ ޑައިވަރުންނާއި ސްނޯކްލިންގް ކުރާ މީހުންގެ މެދުގައި މަޑިއަށް އޮތް މަގުބޫލުކަން ހާމަކޮށްދޭ ކަމެކެވެ.
މަޑި ހިމާޔަތްކުރުމުގެ މުހިންމުކަން
މި ދިރާސާގެ އިސް މުސައްނިފު ހެނާ މޮލޯނީ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، މަޑި ފަދަ ދިރުންތަކަށް އިގްތިސާދީ އަގެއް ކަނޑައެޅުމަކީ ސިޔާސީ ފަރާތްތަކާއި ނިންމުންތައް ނިންމާ ފަރާތްތަކަށް އެ އެއްޗެއް ހިމާޔަތްކުރުމުގެ މުހިންމުކަން ވިސްނައިދިނުމަށް އެޅޭ ބާރެކެވެ. "ޖަނަވާރަކަށް އަގެއް ކަނޑައެޅުމުން، އެ އެއްޗެއް ހިމާޔަތްކުރުމަށް ފިޔަވަޅު އެޅުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑުވެ، އޭގެ ސަބަބުން ތިމާވެށި ރައްކާތެރިކުރުމަށް އެދެވޭ ނަތީޖާތަކެއް ހާސިލުކުރެވޭނެ،" މޮލޯނީ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ރާއްޖޭގައި މަޑީގެ ފަތުރުވެރިކަން ވަނީ 2008 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން 380 އިންސައްތަ ކުރިއަރާފައެވެ. މިހާރު ރާއްޖޭގެ އިދާރީ އަތޮޅުތަކުގެ 95 އިންސައްތަ ސަރަހައްދުގައި މި ހަރަކާތްތައް ކުރިއަށްދާއިރު، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ޚިދުމަތްދޭ 80 އިންސައްތަ އޮޕަރޭޓަރުން މަޑި ބަލަން ދިއުމުގެ ފުރުސަތު ފޯރުކޮށްދެއެވެ. މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި މި ހަރަކާތްތައް ކުރިއަށްދަނީ ޑައިވް ކުރާ އަދި ސްނޯކްލިންގް ކުރާ 92 ސަރަހައްދެއްގައެވެ.
މަންޓާ ޓްރަސްޓްގެ ސީއީއޯ ޑރ. ގާއި ސްޓީވަންސް ވިދާޅުވީ، މަޑިއަކީ ހަމައެކަނި ހިމާޔަތްކުރަންޖެހޭ ދިރުމެއް ނޫން ކަމަށާއި، އެއީ ގައުމީ އިގްތިސާދީ ވަސީލަތެއް ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން، މިފަދަ އަގުހުރި ވަސީލަތެއް ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ބެލެހެއްޓުމުގެ ޒިންމާ އުފުލަންޖެހޭ ކަމަށާއި، އެ ދިރުންތަކުން ލިބޭ އާމްދަނީގެ އެކަށީގެންވާ މިންވަރެއް އެތަކެތީގެ ދިގު މުއްދަތުގެ ދިރުމަށްޓަކައި އަލުން އިންވެސްޓްކުރަން ޖެހޭ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
މަޑީގެ ފަތުރުވެރިކަން ފުޅާވަމުންދާއިރު، އެތަކެތީގެ މާހައުލަށް ކުރާ ބާރުތައް ކުޑަކުރުމަށްޓަކައި ސިޔާސަތުތައް ހަރުދަނާކުރުން މުހިންމު ކަމަށް ދިރާސާގައި ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ. މީގެ ތެރޭގައި މަޑިތައް ގިނައިން އެއްވާ ސަރަހައްދުތައް ރައްކާތެރިކުރުމާއި، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސަބަބުން ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް މޮނިޓަރކުރުން އިތުރުކުރުން ހިމެނެއެވެ.